» Nội dung :
Ra khỏi rạp hát Hòa
Bình,cái rạp mà ngày
nay được gọi với tên
mới là 3 tháng 4,tôi
đưa chị đến thẳng
quán cà phê Tùng
thay vì phải đưa chị
trở về trông coi cái
quán nem của chị,cái
quán mà từ mười giờ
sáng – giờ mở cửa -…
cho đến tận mười hai
giờ khuya – giờ đóng
cửa – lúc nào cũng có
đông thực khách.Cái
quán bán nem nổi
tiếng ngon và rẻ mà
cả thành phố này ai ai
cũng đều đã biết
tiếng.Du khách ở
khắp mọi miền đất
nước,và cả người
Việt Nam đang sinh
sống ở ngoại quốc
một khi đã đến thăm
thành phố hoa này thì
thường phải có ít ra
là một lần ghé vô
quán của chị để được
thưởng thức món
nem thật đặc sắc :
Nem Ninh-Hòa!
Một tuần qua kể từ
khi gặp lại chị, ngày
hai bữa tôi đều được
chị cho thưởng thức
món nem thật độc
đáo do chính từ đôi
bàn tay của chị làm ra
mà không hề thấy
ngán.Nhưng,chiều nay
tôi muốn chị đi cùng
tôi đến ngồi trong
quán cà phê Tùng.
Những ngày còn lưu
lại thành phố này tôi
muốn chị đi cùng tôi
đến khắp mọi ngõ
ngách,mọi con
đường,tôi luôn muốn
có chị ở bên cạnh.Có
chị gần bên tôi như
được sống lại thời
gian thật vui thật đẹp
và thật hạnh phúc của
những tháng ngày
trước khi quê hương
tôi bị nhuộm màu.
Thành phố Đà Lạt chỉ
trong chốc lát nữa là
sẽ được soi sáng bởi
những ngọn đèn
đường vậy mà thời
tiết chỉ hơi man mát
chứ không lạnh.Thành
phố này giờ đây đã
không còn cái khí hậu
lành lạnh làm tê tái
lòng người,cũng
không còn cảnh
sương mù lãng đãng
đầy vẻ lãng mạn,
cũng không còn cảnh
những cô thiếu nữ đài
các tha thướt trong
những chiếc áo dài với
những cái áo len đủ
kiểu và đủ màu
sắc,hoặc với cái áo
pardessus sang trọng
khoác ngoài;cùng
dáng đi uyển chuyển
trên khắp phố
phường.Con người đã
muốn con người phải
thay đổi. Con người
đã muốn khí hậu phải
thay đổi.Con người đã
bị bắt buộc phải thay
đổi trong từng câu
văn, trong từng lời
nói sao cho ngắn và
giản dị vì vậy mà ngôn
ngữ Việt đã nghèo
nàn hơn xưa rất
nhiều.Thành phố này
giờ đây cũng đã có
quá nhiều quán cà phê
mang nhiều phong
cách khác nhau với
những phong cảnh
hữu tình và thơ
mộng…từ những căn
biệt thự sang trọng
trên những ngọn đồi
mà quán cà phê Tùng
thì không có.Tôi thích
ngồi ở cà phê Tùng vì
quán này đã có từ
hơn nửa thế kỷ qua
và từ ngày đó cho
đến mãi mãi về sau,
cà phê Tùng vẫn là
nơi yên tĩnh và là nơi
dành cho những ai
muốn được thưởng
thức ly cà phê nguyên
chất thơm ngon
không bị pha chế
những tạp chất độc
hại để câu khách và
để thu lợi bởi những
người chủ không có
lương tâm.
Nhìn từng giọt cà phê
đặc quánh đang từ
từ rớt xuống đáy
ly,màu đen của giọt
cà phê làm tôi liên
tưởng đến người
nam tài tử da đen
trong phim mà chị và
tôi vừa xem qua.Có lẽ
lần xem phim hôm
nay là lần cuối cùng vì
sắp tới đây người ta
sẽ cho dẹp bỏ cái rạp
hát duy nhất còn sót
lại này,như đã từng
dẹp bỏ ba cái rạp từ
lâu lắm rồi.Người nam
tài tử da đen thủ vai
chính thật xuất sắc
đã làm kinh hồn
những vị khán giả nào
có trái tim không
được mạnh.Người
nam tài tử da đen
đóng vai người chết
hiện về như người
còn sống vào ban
đêm,lẫn cả ban ngày
để nhát người yếu
bóng vía và cũng là để
được nói lên những
lời nói như tự thú tội
lỗi đã làm trong khi
còn sống.Nam tài tử
da đen trước khi
chết,ông và nhóm
người của ông đã
dùng đủ mọi mánh
khoé để cướp tài sản,
cướp đất đai và
cướp luôn mạng sống
của nhiều ngàn người
dân vô tội cách rất dã
man nhưng luật pháp
thì không bao giờ bắt
tội ông và nhóm
người của ông
được.Trước khi phim
kết thúc,người nam
tài tử da đen đã dõng
dạc tuyên bố:Khi tôi
còn sống tôi đã làm
nhiều việc ác nhưng
không một ai dám
trừng phạt tôi cũng
bởi: Tôi là luật pháp!
Chị thấy tôi thường
hay đăm chiêu suy
nghĩ nên chị nắm tay
tôi và bóp nhè nhẹ
như ngụ ý một sự
đồng cảm và chia
sẻ.Nhìn chị tôi thấy
thương chị nhiều
quá.Tôi đặt bàn tay
khô héo của chị trong
đôi bàn tay của tôi và
kể cho chị nghe một
câu chuyện có thật
mà chính tôi đã may
mắn được là người
trong cuộc:
- Em sẽ kể cho chị
nghe một câu chuyện
rùng rợn có thật.Một
câu chuyện kinh dị
cũng có cùng một nội
dung như trong phim
mà chị em mình vừa
xem xong.Câu chuyện
mà em sẽ kể ra đây
thì chính em là người
trong cuộc vậy mà
cho đến tận hôm nay
em vẫn chưa dám kể
lại cho bất cứ một
người nào nghe bởi vì
chuyện huyền bí
quá,bởi vì chuyện ma
quái quá.Huyền bí và
ma quái đến độ khó
tin lắm… nhưng đó lại
là chuyện có thật chị
à.
Tôi pha thêm một
chút nước sôi vào ly
cà phê rồi lại đặt bàn
tay chị trong hai bàn
tay tôi và nhìn ngay
mắt của chị,tôi bắt
đầu kể:
- Ngày đó,ngày mà
miền Nam Việt Nam
của chúng ta đã chịu
buông súng chấp nhận
giải pháp hòa giải để
hòa hợp sống chung
như người anh em
bên kia giới tuyến đã
thường xuyên tuyên
bố.Một buổi sáng kia
người ta đã đến
nhà,đến căn nhà mà
chị em mình đã có
một thời gian vui
sống bên nhau, người
ta ra lệnh cho em
đúng một tiếng đồng
hồ phải thu dọn đồ
đạc rồi phải lập tức ra
khỏi căn nhà.Sau vài
năm vật lộn với cuộc
sống đầy tủi nhục,đầy
đau thương và đầy
uất hận,rồi em cũng
tìm được một công
việc làm tài xế chuyên
chở vật dụng cho một
công ty.Em còn nhớ
rất rõ là vào buổi sáng
một ngày chúa nhật,
ông Giám đốc lệnh cho
em là vào sáng sớm
ngày hôm sau, thứ
hai,em phải lái chiếc
xe tải lên Lộc Ninh chở
cao su về Kho Năm
bên Khánh Hội.Ba giờ
sáng ngày thứ hai em
vào nhận chiếc xe tải
rồi chạy thẳng lên Lộc
Ninh.Khi xe chỉ còn
cách điểm đến
khoảng chừng hai cây
số thì em nhìn thấy
có một người đàn
ông đứng bên vệ
đường giơ tay ra dấu
cho xe ngừng lại.Nhìn
kỹ thì ra đó là ông
Phó giám đốc công
ty.Ông Phó giám đốc
hôm nay mặc cái áo
sơ mi có sọc màu đỏ
với cái quần jean
trông thật là trẻ
trung.Ông bước lên
ngồi bên cạnh em rồi
ra lệnh cho em đổi
hướng chạy lên Ban
Mê Thuột thay vì tiếp
tục đến Lộc Ninh.Vì
ông ta là Phó giám
đốc nên em đâu dám
thắc mắc điều gì
ngoài việc phải tuân
lệnh thi hành theo ý
của ông. Xe chạy
được khoảng chừng
mười cây số thì ông
lên tiếng nói trong khi
mắt của ông vẫn nhìn
thẳng về phía trước.
- Công tác của anh ở
Lộc Ninh tôi đã cho
người người khác làm
thay rồi.Anh có nhiệm
vụ đưa tôi lên Ban Mê
Thuột,lên đó tôi sẽ có
công việc nhờ anh
giúp tôi.
Hôm nay,lần đầu tiên
ông có lời nói nhỏ nhẹ
và lịch sự khi gọi
embằng anh,khác với
mọi khi nên em cũng
thấy yên lòng bởi tính
của ông mau nóng,mà
hễ mỗi lần nóng giận
ai thì người đó sẽ bị
ông chửi rủa thậm tệ
đến suốt cả buổi,đến
tối tăm cả mặt
mày.Đôi con mắt của
ông vẫn đang nhìn về
phía trước nhưng
bỗng ông hỏi em một
câu làm cho em vô
cùng bối rối và cũng
vô cùng lo sợ:
- Anh thù ghét tôi,thù
ghét chúng tôi lắm
phải không?
Em chưa biết phải trả
lời ra sao thì ông đã
nói tiếp một hơi thật
dài như là lời thú tội
chẳng khác gì người
nam tài tử da đen
trong phim mà chị em
mình vừa xem
qua.Ông nói:
- Thật ra thì tôi phải
làm như vậy thôi anh
à.Đó là chính sách mà
chúng tôi phải triệt để
tuân hành và phải
thực hiện cho bằng
được.Chúng tôi phải
làm đủ mọi cách sao
cho người dân miền
Nam này phải căm
thù chế độ,càng căm
thù nhiều bao nhiêu
càng tốt bấy nhiêu
vì,có như vậy thì
những thành phần
bất mãn sẽ nổi lên,sẽ
lộ mặt ra chống lại chế
độ để nhân đó chúng
tôi sẽ ra tay tiêu diệt
gọn và sạch sẽ một
lần.Cuối cùng rồi thì
chỉ còn lại toàn là
những con người biết
sợ hãi và sẵn sàng
phục tùng mọi mệnh
lệnh của chế độ.Chính
sách này chúng tôi đã
cho áp dụng và đã
thành công hoàn toàn
ở miền Bắc rồi.Khởi
đầu,chúng tôi đã phát
động một chiến dịch
gọi là:Cải Cách Ruộng
Đất.Chúng tôi tổ chức
cho đấu tố để giết
sạch hết những tên
trí phú địa hào,rồi sau
đó cho giết luôn cả
những người không
có tội tình gì với chế
độ.Thật không ngờ là
tất cả mọi người dân
miền Bắc đều đã
khiếp sợ để rồi phục
tùng mọi mệnh lệnh
một cách thật mau lẹ
và tuyệt đối. Chỉ có
một nhóm thật nhỏ
nhoi dăm ba người
bất mãn đã nổi lên và
chúng tôi gọi nhóm
người đó là nhóm:
Nhân Văn Giai
Phẩm.Họ là những
người có chút tiếng
tăm nên chúng tôi
không muốn giết ngay
mà chúng tôi sẽ cho
giết lần lần bằng cách
bắt lao động khổ sai
thật nặng nhưng chỉ
cho ăn thật ít
thôi.Chính sách này
chúng tôi đã và vẫn
đang áp dụng cho
những quân nhân
công chức miền Nam
tại các trại cải
tạo.Theo tôi thì rồi
cũng sẽ thành công
thôi. Nhưng,đối với
người dân miền Nam
thì chúng tôi lại chỉ
thành công có một
phần thôi anh à.
Chúng tôi thật sự đã
không tiên liệu trước
được là người dân
miền Nam này sẽ
phản kháng lại bằng
cách hè nhau đổ xô ra
biển mặc dù có quá
nhiều nguy hiểm đang
đợi chờ mọi người.Họ
dắt díu nhau cùng
vượt luôn qua cả
những khu rừng đầy
ác thú và vượt luôn
qua những cánh đồng
đầy mìn bẫy còn sót
lại trong cuộc chiến.
Đúng là chúng tôi đã
không tiên liệu trước
được việc này
nhưng,sau khi số
người bất mãn chế
độ đã bỏ ra đi hết rồi
thì số người còn ở lại
trong nước sẽ là số
người biết sợ hãi và
rồi sẽ biết phục tùng
thôi.
Tôi biết anh thù oán
tôi và thù ghét chế độ
này lắm nhưng anh
không có một chỗ
dựa nào để làm cái
động lực đẩy cho anh
có cơ hội hành
động.Chúng tôi gọi
thái độ nhẫn nhục và
chịu đựng đó là: Nín
thở qua
sông.Nhưng,anh nên
biết rằng cái im lặng
nhẫn nhục chịu đựng
của anh và của người
dân ở cả ba miền sẽ
từ từ,từ từ thấm
sâu vào tận cùng tim
óc và vào tận cùng
huyết quản để rồi sẽ
khiến anh và khiến
mọi người trở nên
hèn nhát lúc nào mà
chính anh và mọi
người cũng không hề
nhận biết được.Có
một điều mà rồi cuối
cùng thì tôi cũng đã
nghiệm ra là:đó là một
chính sách thật sai
lầm và tai hại cho dân
tộc mình.Trong cuộc
chiến vừa qua mà
miền Bắc chúng tôi đã
khởi xướng,chúng tôi
đã dùng thủ đoạn
tuyên truyền để thúc
đẩy hằng triệu triệu
thanh niên nam nữ
miền Bắc vào chiến
đấu tại miền Nam.Họ
thật sự là những
thanh niên anh hùng
không hề biết sợ chết
cũng vì lý tưởng
cả.Nhưng,bây giờ
chiến tranh đã qua rồi
và chúng tôi không
thể áp dụng thủ đoạn
cũ đó được nữa.Anh
cứ tưởng tượng
đi,khoảng vài mươi
năm nữa khi mà mọi
người dân của cả ba
miền đều đã bị chúng
tôi khuất phục và đã
trở nên hèn nhát,rồi
sau đó nếu có xảy ra
một cuộc chiến tranh
với các nước lân bang
thì mọi người sẽ lại
tìm cách bỏ trốn bằng
đủ mọi phương
cách,còn những người
đang tại ngũ thì sẽ
mau mau đầu hàng
quân địch để khỏi phải
chiến đấu,để khỏi phải
chết. Cũng vì hèn nhát
do bởi bị ức chế nên
con người một khi có
được một chút tự do
thì sẽ trở nên vôcùng hung ác và rồi sẽ
đối xử tàn bạo với
nhau.Tôi vẫn nghĩ đó
là một chính sách sai
lầm nhưng tôi không
dám nói ra cũng chỉ vì
tôi là con người bình
thường thôi nên tôi
cũng biết sợ vậy.Nếu
tôi nói ra điều tôi nghĩ
thì hậu quả đến với
tôi sẽ tàn khốc như
thế nào chắc anh
cũng đã đoán ra
được rồi chứ.Anh
xem,tôi là người chỉ
biết đọc biết viết
thôi,tôi chỉ biết làm
những bài toán cộng
trừ nhân chia giản dị
với ít con số nhưng vì
tôi phục vụ chế độ hết
lòng nên giờ đây tôi
được nâng lên làm
đến Phó giám đốc
một công ty lớn của
nhà nước và lại còn
được cấp cho một
căn biệt thự nữa.Vợ
tôi cũng đã từng có
nhiều năm phục vụ
trong thanh niên xung
phong mà nửa chữ
cũng không biết,thế
mà giờ đây cũng là
Cửa Hàng Trưởng có
toàn quyền phân phối
thực phẩm đến hoặc
không đến cho bất cứ
người nào mà vợ tôi
muốn hoặc không
muốn.
Không,ngàn đời tôi
cũng không có cái can
đảm nói lên cái ý nghĩ
mà mình đã nghĩ.Đất
nước này rồi ra chính
là nhờ ở những con
người đã bỏ chạy ra
biển và băng qua
những cánh rừng đầy
ác thú và những cánh
đồng đầy mìn ngày
hôm nay,sẽ trở về để
thay đổi,để làm lại tất
cả từ đầu.Chính
những người đã bỏ
quê hương ra đi ngày
hôm nay là những
người sẽ bỏ ra tiền
của và tim óc để tạo
dựng lại một xã hội
công bằng cho tất cả
mọi người Việt ở cả
ba miền đất nước của
chúng ta ngày mai.
Bất chợt ông hỏi em
nhưng vẫn không
quay đầu nhìn em:
- Anh theo tôn giáo
nào mà trong tờ khai
lý lịch của anh tôi
không thấy ghi?
Trái tim của em từ
khi ông bắt đầu nói
cho đến giờ vẫn đang
đập loạn xạ lên như
muốn làm vỡ tung
lồng ngực em ra khi
nghĩ ông đang dùng
thủ đoạn để gài em
vào bẫy.Hai cánh tay
của em cứ run lên
như người bị sốt rét
làm cho chiếc xe bị
chao qua đảo lại nhiều
lần.Em liếc nhìn qua
ông và thấy ông vẫn
bình thản nhìn về phía
trước như không
nhận ra sự rối loạn
của em sau câu hỏi

12 >>

Đánh Gía: